Factcheck: piekt ons brein pas tussen 55 en 60 jaar?

Volgens plastisch chirurg Jeff Hoeyberghs zou het 'algehele psychologische functioneren' zijn piek pas bereiken op de leeftijd van 55 à 60 jaar. Die conclusie baseert Hoeyberghs op een recent gepubliceerde studie. Volgens specialisten vertoont dat onderzoek enkele gebreken, maar klopt het wel dat bepaalde psychologische eigenschappen – emotionele stabiliteit en plichtsbesef bijvoorbeeld – pas op latere leeftijd hun hoogtepunt bereiken.

Op 20 maart plaatst plastisch chirurg Jeff Hoeyberghs onderstaand bericht op Facebook en op X.

'Uit nieuw onderzoek blijkt dat het algehele psychologische functioneren – inclusief persoonlijkheidskenmerken, oordeelvermogen en emotionele intelligentie – pas laat zijn piek bereikt, namelijk tussen de 55 en 60 jaar', stelt Hoeyberghs in het bijschrift bij een screenshot. De tekst in het screenshot is een samenvatting van een artikel van professor psychologie Gilles Gignac (University of Western Australia) dat op 15 oktober 2025 verscheen in het Engelstalige tijdschrift The Conversation. In dat artikel stelt Gignac dat mensen niet bang moeten zijn om ouder te worden. Uit onderzoek dat hij onlangs samen met een collega publiceerde in het tijdschrift Intelligence is immers gebleken dat bij veel mensen het mentale functioneren juist een hoogtepunt bereikt tussen de leeftijd van 55 en 60 jaar. Dat zou volgens de auteur verklaren waarom mensen op die leeftijd het meest geschikt zijn voor complexe leiderschapsrollen op de werkvloer. (...)

Subjectief

Knack legde de studie voor aan Glynn Dierick, klinisch psycholoog op de dienst neurologie van het UZ Brussel en professor ouderenpsychiatrie Mathieu Vandenbulcke (UPC Leuven).

Vandenbulcke vindt het interessant hoe de data uit andere studies worden gebruikt om een 'cognitieve persoonlijkheidsfunctie-index' te berekenen, al maakt hij daar meteen een kanttekening bij. 'De insteek van het onderzoek (carrière, loon, leiderschap) en de focus van de onderzoekers zijn sterk gelinkt aan die eigenschappen en vaardigheden die leiden tot succes in het professionele leven. Ze trekken conclusies op basis van een weging van verschillende eigenschappen die ze zelf gekozen hebben. Door op zoek te gaan naar die eigenschappen waarop oudere volwassenen het best scoren, komen ze uit waar ze wilden uitkomen.' (...)

Zowel Dierick als Vandenbulcke wijst erop dat het gaat om cross-sectioneel en niet om longitudinaal onderzoek. 'De meeste studies waaruit de onderzoekers hun datasets hebben gehaald, zijn studies waarin individuen van alle leeftijden zijn bestudeerd op een bepaald moment', legt Vandenbulcke uit, waardoor generatie-effecten kunnen spelen. Dat risico bestaat niet bij langlopende studies waarbij dezelfde mensen over een langere periode worden gevolgd.' (...)

Ondanks de gebreken vindt Vandenbulcke het een interessante studie. 'Ook al hebben de onderzoekers de richting wat gestuurd door bepaalde factoren meer te laten doorwegen, toch is de conclusie volgens mij wel valide. Ze bevestigt onder meer de bestaande theorie die stelt dat mensen met de jaren trager worden in hun denken, maar dat compenseren doordat ze zich met de leeftijd steeds beter leren organiseren en meer kennis opbouwen. Dit onderzoek toont vooral dat het psychologisch functioneren niet statisch is, en dat er ook veel positiefs is aan veroudering zoals een toename van emotionele stabiliteit. We zien trouwens ook in de klinische praktijk dat het aantal psychische stoornissen afneemt met de leeftijd.'

Conclusie

Volgens plastisch chirurg Jeff Hoeyberghs zou het 'algehele psychologische functioneren' zijn piek pas bereiken op de leeftijd van 55 à 60 jaar.
Die conclusie baseert Hoeyberghs op een recent gepubliceerde studie.
Volgens specialisten vertoont die studie wel enkele gebreken maar klopt het wel dat bepaalde eigenschappen – emotionele stabiliteit en plichtsbesef bijvoorbeeld – pas op latere leeftijd op hun hoogtepunt zijn.
We beoordelen de claim van Hoeyberghs als 'eerder waar'.